Wetsvoorstel wijziging WIBON naar aanleiding van evaluatie in consultatie  

Wet informatie-uitwisseling bovengrondse en ondergrondse netten en netwerken (Wibon) 

De Wibon vormt het wettelijke kader voor informatie-uitwisseling tussen netbeheerders en grondroerders. De Wibon regelt daarmee dat informatie over de ligging van kabels en leidingen door netbeheerders wordt gedeeld met partijen die (graaf)werkzaamheden in de grond uitvoeren. De wet verplicht netbeheerders om hun netgegevens actueel en beschikbaar te houden. Iedereen die gaat graven moet vooraf informatie opvragen over wat er in de grond ligt. Met deze wet beoogt de minister van Economische Zaken en Klimaat het aantal graafschades aan kabels en leidingen als gevolg van graafwerkzaamheden te verminderen.  

Beleidsevaluatie Wibon in 2023 

Het doel van de beleidsevaluatie was om de doeltreffendheid en de doelmatigheid van de Wibon te toetsen voor bovengenoemd beleidsdoel, over de periode 2018-2023. Op basis van conclusies over de doelmatigheid en doeltreffendheid hebben we aanbevelingen geformuleerd om de doeltreffendheid en doelmatigheid van de WIBON, de uitvoering, het toezicht en de naleving door de sector (opdrachtgevers, grondroerders en netbeheerders) te versterken. Het rapport met conclusies en aanbevelingen is hier te lezen.

Wetsvoorstel wijziging naar aanleiding van beleidsevaluatie  

Het wetsvoorstel dat nu ter consultatie voorligt, geeft invulling aan een aantal aanbevelingen uit onze beleidsevaluatie. Zo bevat het voorstel een aanvulling op het begrip ‘zorgvuldig opdrachtgeverschap’, waarmee meer richting wordt gegeven aan de open norm in de Wibon.  

 In onze evaluatie concludeerden we namelijk dat de invulling van zorgvuldig opdrachtgeverschap aandacht behoeft. Opdrachtgevers bleken namelijk onvoldoende tijd en geld vrij te maken voor zorgvuldig grondroeren en onvoldoende invulling te geven aan de voorbereidende werkzaamheden, zoals het opstellen van risico-inventarisaties en maatregelenplannen. Als opdrachtgevers deze verantwoordelijkheden niet goed nemen, moet dit later in de graafketen worden opgepakt. Dat leidt dan vaak tot improviseren, aanpassing van geplande werkzaamheden en tijdsdruk, en daarmee ook tot meer kans op schade.  

In het wetsvoorstel krijgt zorgvuldig opdrachtgeverschap zodoende een bindend karakter. Deze aanvulling houdt in dat opdrachtgevers een analyse moeten maken om de risico’s van de graafwerkzaamheden in kaart te brengen en de maatregelen in kaart te brengen om die risico’s zoveel mogelijk te beperken.

Verder bevat het voorstel naar aanleiding van onze evaluatie wijzigingen rondom netten met ‘grote waarde’, particuliere netten en serviceproviders.   

Het is positief om te zien dat de minister voortvarend aan de slag is gegaan met de aanbevelingen uit de beleidsevaluatie. Onder andere het concretiseren van de open norm van zorgvuldig opdrachtgeverschap sluit aan bij de complexiteit van het speelveld bij het verminderen van graafschade. Wij zijn benieuwd hoe de uiteindelijke wetswijziging eruit zal zien en hopen dat deze bijdraagt aan een verdere reductie van graafschade in de toekomst.